Obecny kryzys polityczny w Europie, powodujący ogromną falę uchodźców, powoduje zmiany w zachowaniu społeczeństw europejskich wobec uchodźców oraz zmiany w zakresie wolontariatu i darowizn na cele charytatywne (filantropii). Niedawno byliśmy świadkami rekordowych kwot przekazanych organizacjom non-profit oraz bezpośredniej pomocy dla Ukrainy w krajach europejskich. Jednocześnie nastąpił ogromny wzrost liczby wolontariuszy zaangażowanych w pomoc ukraińskim uchodźcom (np. w zakresie logistyki i zakwaterowania). Ogromna fala nowych uchodźców może powodować napięcia społeczne podczas integracji tych osób z głównymi społeczeństwami.

Ponadto intensywność wsparcia filantropijnego zmniejsza się z upływem czasu od momentu początkowego impulsu. Dzieje się tak, mimo że przyczyny i czynniki wywołujące potrzeby pozostają niezmienne. Ogromna fala solidarności z uchodźcami z Ukrainy i samą Ukrainą pojawiła się w Europie po 24 lutego 2022 r. i doprowadziła do akceptacji praktyk i norm, które do tej pory były nie do przyjęcia.

Kraje V4 były krytykowane za swoje podejście do rozwiązania problemu fali migracji do Europy w połowie pierwszej dekady XXI wieku, obecnie jednak zmieniają swoje nastawienie. Chcemy odpowiedzieć na następujące pytania i zaproponować rozwiązania sprzyjające integracji społecznej:

• Jakie wartości kulturowe, ekonomiczne, psychologiczne i polityczne prowadzą do filantropii?
• Jak zmienia się filantropia wraz z intensywnością wydarzenia?
• W jaki sposób organizacje non-profit i sektor publiczny mogą wykorzystać chęć pomocy do rozwiązywania kryzysów (np. poprawy sytuacji imigrantów i spójności społecznej)?
• Kim są osoby, które zgłaszają się jako wolontariusze, aby pomóc uchodźcom z Ukrainy?
• Czy zwiększona pomoc dla Ukrainy prowadzi do zmniejszenia innych darowizn?

Projekt został wsparty przez Międzynarodowy Fundusz Wyszehradzki (nr 22230021).

Jednym z wyników projektu było seminarium zorganizowane na Uniwersytecie Ekonomicznym w Poznaniu, w którym wzięli udział przedstawiciele różnych instytucji zaangażowanych w organizowanie i udzielanie pomocy. Podczas seminarium przedstawiono raport dotyczący zaangażowania mieszkańców krajów Grupy Wyszehradzkiej w działania wolontariackie. Raport zawiera wyniki badań przeprowadzonych przy użyciu kombinacji metod CAWI (komputerowo wspomagane wywiady internetowe) i CATI (komputerowo wspomagane wywiady telefoniczne) przez międzynarodowy zespół reprezentujący ośrodki akademickie ze wszystkich krajów Grupy Wyszehradzkiej.